Omówienie wyroku
Powództwo o zapłatę (po ok. 45,7 tys. zł na rzecz każdego z powodów) oddalone w całości; kredyt hipoteczny indeksowany do EUR, w całości spłacony w 2023 r.; sąd uznał, że umowa jest ważna i dalej wiąże na podstawie średniego kursu NBP, a świadczenia powodów miały podstawę prawną.
Argumenty przesądzające o oddaleniu powództwa
1. Powodowie zostali jasno poinformowani o ryzyku kursowym; sąd nie dał wiary ich zeznaniom
„Sprzeczność wskazanych zeznań z faktycznym stanem rzeczy wynika z załącznika nr. 4 do umowy, w którym powodowie byli wyraźnie informowani co do niebezpieczeństw ze stosunkiem zobowiązaniowym”
„podobnie nieprawdziwe były zeznania powodów w zakresie braku symulacji wzrostu kursu waluty euro na ich sytuację kredytową tj. wysokość miesięcznej raty. Również te informacje były jasno przedstawione w załącznikach do umowy o kredyt.”
2. Swoboda banku w kształtowaniu kursów była wyraźnie ograniczona (średni kurs NBP, spread do 9%)
„Mechanizm indeksacji został bowiem precyzyjnie opisany w załączniku nr. 6 do umowy”
„Bank tym samym miał wyraźnie zakreśloną swobodę w kształtowaniu kursów wymiany walut, co jest kapitalną różnicą w porównaniu do konstrukcji umów w typowych sprawach frankowych.”
„W spornej umowie bank nie otrzymał bowiem całkowicie nieograniczonego uprawnienia do określania kursu waluty euro.”
„Umowa wskazywała jasny punkt odniesienia, którym był średni kurs NBP”
3. Odwołanie do średniego kursu NBP jest obiektywne i w pełni skuteczne
„Kurs średni NBP stanowił bowiem obiektywny i niezależny od stron miernik wartości waluty.”
„Sąd nie ma zatem podstaw do uznania, że sam mechanizm odwołania do średniego kursu NBP stanowił niedozwolone postanowienie umowne.”
„Nie zachodziły podstawy do uznania za abuzywny samego postanowienia odwołującego się do średniego kursu waluty ogłaszanego przez NBP.”
4. Umowa nadal obowiązuje – mechanizm oparty na średnim kursie NBP wystarcza do jej wykonania (TSUE C-160/25, SN II CSKP 364/22)
„nie stoją one na przeszkodzie orzecznictwu krajowemu, zgodnie z którym zawarta między przedsiębiorcą a konsumentem umowa kredytu, wyrażonego w jednej walucie i indeksowanego do innej waluty, nadal obowiązuje pomimo usunięcia elementu warunku dotyczącego ustalenia kursu kupna i sprzedaży tej waluty”
„zawiera wszystkie elementy konieczne tego typu umowy w rozumieniu art. 69 Prawa bankowego i może nadal funkcjonować”
„Po „wycięciu” elementu dotyczącego spreadu w wysokości do 9% pozostaje mechanizm odwołujący się do średniego kursu NBP. Mechanizm ten jest wystarczający do wykonania umowy zarówno w zakresie przeliczenia kwoty uruchomionego kredytu, jak i w zakresie przeliczenia należności z tytułu rat kredytu.”
„Sankcja nieważności całej umowy nie stanowi automatycznej konsekwencji każdego naruszenia interesów konsumenta.”
5. Brak nieważności umowy – konstrukcja kredytu indeksowanego jest dopuszczona przez prawo
„W rozpoznawanej sprawie nie zachodziły jednak przesłanki nieważności umowy na podstawie wskazanego art. 58 k.c.”
„sama konstrukcja umów o kredyt indeksowany albo denominowany do waluty obcej jest przewidziana wyraźnie przez prawo, dlatego też nie może być uznana za niedozwoloną.”
„Taka konstrukcja umowy natomiast w żaden sposób nie przekracza granic swobody umów w rozumieniu art. 353¹ k.c.”
6. Świadczenia powodów miały podstawę prawną – brak świadczenia nienależnego
„Umowa kredytu zawarta przez strony nie została bowiem uznana za nieważną.”
„Świadczenia spełniane przez powodów w wykonaniu umowy miały zatem podstawę prawną w istniejącym stosunku umownym.”
„Konsekwencją powyższego jest brak podstaw do uwzględnienia żądania zapłaty dochodzonego przez powodów.”
7. Powodowie nie wykazali nadpłaty i nie wnieśli o dowód z opinii biegłego
„Co istotne powodowie nie wykazali by przy pozostawieniu średniego kursu NBP dotyczącego przeliczenia uruchomionej kwoty kredytu i spłaty poszczególnych rat kapitałowo – odsetkowych zapłacili więcej niż było to należne na rzecz pozwanego banku.”
„Powodowie nie wnieśli natomiast o dowód z takiej opinii biegłego, mimo korzystania z pomocy zawodowego pełnomocnika.”
8. Wcześniejsze doświadczenie powodów z kredytem we frankach i swobodny wybór kredytu indeksowanego
„powodowie mieli przed 2010 r. kredyt indeksowany do tej właśnie waluty”
„Z tego też względu powodowie musieli posiadać choćby ogólny zarys ryzyk związanych z kredytem indeksowanym do waluty obcej.”
„Z ich zeznań wynikało, że kredyt złotowy był przez nich rozważany, a podczas rozmów przedstawiano im różnice w wysokości rat.”
„W żaden sposób nie uprawdopodobniono, aby pozwany bank odmówił powodom możliwości zawarcia umowy kredytu złotowego.”
